Αρχική / Μητρότητα / Εγκυμοσύνη / 1ο τρίμηνο: Η ανάπτυξη του εμβρύου από την 1η έως τη 12η εβδομάδα

1ο τρίμηνο: Η ανάπτυξη του εμβρύου από την 1η έως τη 12η εβδομάδα

Στιγμιότυπο 3 (3-9-2016 12-58 πμ)

Το πρώτο 3μηνο της κύησης (1η-12η εβδομάδα) είναι μια εκπληκτική χρονική περίοδος κατά την οποία από ένα γονιμοποιημένο ωάριο γεννιέται ένα νέο κύτταρο, ο ζυγωτής, το οποίο κουβαλάει αυτόματα τα χαρακτηριστικά που θα κληρονομήσει το έμβρυο από τους γονείς του.

Κουβαλώντας το γενετικό υλικό 46 χρωμοσωμάτων (23 από κάθε γονέα), ο ζυγωτής υποδιαιρείται σε νέα κύτταρα. Η συγκλονιστική αυτή διαδικασία της ανθρώπινης ανάπτυξης συνεχίζεται, καθώς τα ταχέως διαιρούμενα κύτταρα στην αρχή δύο, έπειτα τέσσερα, 8, κ.λ.π. σχηματίζουν την έβδομη περίπου ημέρα, μια μπάλα κυττάρων, την βλαστοκύστη, η οποία θα ταξιδέψει μέχρι το φιλόξενο περιβάλλον της μήτρας, για να προσκολληθεί στα τοιχώματα αυτής μέχρι να ολοκληρωθεί η ανάπτυξη του παιδιού.

Το Εμβρυϊκό στάδιο.

Το Εμβρυϊκό στάδιο διαρκεί μέχρι την 8η εβδομάδα μετά τη σύλληψη ή αλλιώς τη 10η εβδομάδα της εγκυμοσύνης. Ουσιαστικά, κατά μέσο όρο, μια εγκυμοσύνη διαρκεί 40 εβδομάδες (ή 10 σεληνιακούς μήνες ή 280 ημέρες) αλλά η αρχή της υπολογίζεται από την πρώτη ημέρα της τελευταίας εμμηνορρυσίας. Επομένως, αν είστε έγκυος 4 εβδομάδων, το έμβρυο είναι δυο εβδομάδων.

Με την εμφύτευση της βλαστοκύστης στη μήτρα, ακολουθεί μια σειρά από εντυπωσιακές μεταβολές. Τα κύτταρα της εξωτερικής της στοιβάδας θα σχηματίσουν το σύστημα που θα θρέψει και θα συντηρήσει το έμβρυο, δηλαδή τον πλακούντα και τον αμνιακό σάκο, ενώ τα κύτταρα της εσωτερικής στοιβάδας θα διαπλάσουν το έμβρυο.

Στο τέλος της πρώτης εβδομάδας, η εσωτερική στοιβάδα διογκώνεται και δημιουργεί άλλες δύο στοιβάδες. Από την πρώτη, το ενδόδερμα, θα δημιουργηθεί το γαστρεντερικό σύστημα. Από τη δεύτερη, το εξώδερμα, θα προέλθουν οι νευρώνες, που θα διαμορφώσουν τον εγκέφαλο, τη σπονδυλική στήλη και τα επιθηλιακά κύτταρα, που θα σχηματίσουν το δέρμα.

Στο τέλος της δεύτερης εβδομάδας, το εξώδερμα θα σχηματίσει άλλη μία στοιβάδα, το μεσόδερμα, από την οποία θα προέλθουν τα κύτταρα, που θα σχηματίσουν την καρδιά, τους πνεύμονες και όλα τα εσωτερικά όργανα του εμβρύου.

Στο τέλος της έκτης εβδομάδας, το έμβρυο, μικροσκοπικό όσο ένας κόκκος ρυζιού, έχει διαμορφώσει ήδη έναν κεντρικό άξονα από το κεφάλι ως την ουρά, κατά μήκος του οποίου θα αναπτυχθούν όλα του τα όργανα.

Το κεφάλι του, σαν σταγόνα με ακανόνιστο όχημα, έχει πτυχές που θα εξελιχθούν στα χαρακτηριστικά του προσώπου του. Το έμβρυο έχει ουρά, η οποία θα εξαφανιστεί την 8η εβδομάδα, και μικροσκοπικές εκβλαστήσεις που θα εξελιχθούν σε χέρια και πόδια. Κατά μήκος της ράχης του διαγράφεται ένας σχηματισμός σαν αυλάκι. Είναι ο πρώιμος νευρικός σωλήνας, από τον οποίο θα προέλθουν η σπονδυλική στήλη και ο εγκέφαλος. Δύο συσσωματώματα κυττάρων σε κάθε του άκρο θα διαπλάσουν το στόμα και τον πρωκτό. Ένας σωλήνας, που ξεκινάει από το στόμα και καταλήγει στην ουρά, είναι ο πρόδρομος του πεπτικού του συστήματος.

Η καρδιά του, μια διόγκωση κάτω από το κεφάλι, αρχίζει να πάλλεται ήδη από την πέμπτη εβδομάδα. Στο πλάι του κεφαλιού, δύο οπτικά κυστίδια και δύο εσοχές θα εξελιχθούν αντίστοιχα σε μάτια και αφτιά. Το δέρμα του είναι ακόμα διαφανές και διαπερνάται από υγρά.

9η εβδομάδα. Ανάπτυξη με γρήγορους ρυθμούς.

Η ανάπτυξη του εμβρύου τώρα είναι πράγματι θεαματική. Στο πρόσωπο του προβάλλουν τα οστά που θα διαμορφώσουν τα χαρακτηριστικά του. Διακρίνονται τα μικροσκοπικά ρουθούνια, η μύτη, που είναι ακόμα πλακουτσωτή και σχηματίζονται η άνω και η κάτω γνάθος. Υπάρχουν ακόμα και οι καταβολές των δοντιών και οι γευστικοί κάλυκες. Τα μάτια μετατοπίζονται από τα πλάγια του κεφαλιού προς τα εμπρός και είναι καλυμμένα από βλέφαρα. Οι διογκώσεις των αφτιών χωρίζονται σε εσωτερικά και εξωτερικά τμήματα. Τα άνω και τα κάτω άκρα του αποκτούν αρθρώσεις. Έχουν ξεχωρίσει οι αγκώνες, οι καρποί και τα δάχτυλα των χεριών, οι άκρες των οποίων έχουν μικροσκοπικά μαξιλαράκια. Στα κάτω άκρα διαμορφώνονται τρία ξεχωριστά τμήματα: ο μηρός, η κνήμη και το άκρο πόδι και διακρίνονται τα δάχτυλα. Στο λεπτό και διαφανές δέρμα του έχει αρχίσει ο σχηματισμός των ιδρωτοποιών αδένων και φυτρώνει το πρώτο χνούδι. Όλα τα κύρια όργανα του εμβρύου έχουν σχηματιστεί και είναι στη θέση τους έτοιμα να εξελιχθούν. Η καρδιά έχει βαλβίδες, τέσσερις θαλάμους και χτυπάει με 180 παλμούς το λεπτό. Το πεπτικό σύστημα αναπτύσσεται ραγδαία, αλλά δεν λειτουργεί ακόμα. Τα νεφρά λειτουργούν με το ένα τρίτο της τελικής τους απόδοσης και αποβάλλουν ήδη άχρηστες ουσίες από το αίμα. Οι πνεύμονες διακλαδίζονται συνεχώς σε μικροσκοπικούς σωλήνες. Ο εγκέφαλος έχει τετραπλασιαστεί και περιβάλλεται από το ήδη σχηματισμένο κρανίο. Στο μεταξύ, ο ομφάλιος λώρος, που αρχικά ήταν λεπτός σαν τρίχα, αναπτύσσεται για να συνδέσει το έμβρυο με τον πλακούντα, ο οποίος συνεχίζει να ωριμάζει, αλλά δεν είναι ακόμα έτοιμος να επιτελέσει τις βασικές λειτουργίες του. Την 9η εβδομάδα, το έμβρυο έχει ξεφύγει από τον κίνδυνο να αποκτήσει γενετική ανωμαλία.

12η εβδομάδα. Μια μινιατούρα εμβρύου

Προς το τέλος του τρίτου μήνα το έμβρυο είναι ένας τέλειος άνθρωπος σε μικρογραφία, αν και με δυσανάλογα μεγάλο κεφάλι, το οποίο κατέχει το ένα τρίτο περίπου του συνολικού μήκους του. Αυτό συμβαίνει γιατί ο εγκέφαλος και το κεφάλι αναπτύσσονται πολύ ταχύτερα απ’ ό,τι τα υπόλοιπα όργανα του. Σε αυτή τη φάση, έχει έναν υποτυπώδη λαιμό για να στηρίξει το κεφάλι του και να το ανασηκώσει και σχηματισμένο πηγούνι, ενώ το σώμα του ισιώνει και μακραίνει. Τα μάτια του πλησιάζουν προς την οριστική τους θέση, εξακολουθούν όμως να έχουν ακόμα αρκετή απόσταση μεταξύ τους και παραμένουν καλυμμένα από τα βλέφαρα. Τα αφτιά έχουν μετακινηθεί από το λαιμό στα πλάγια του κεφαλιού. Τα χέρια και τα πόδια αρχίζουν να κινούνται ασυναίσθητα. Τα δάχτυλα είναι ευδιάκριτα και αρχίζουν να φυτρώνουν νύχια. Το δέρμα είναι κόκκινο και διάφανο και διαπερνάται από το αμνιακό υγρό.

Η καρδιά του εμβρύου χτυπάει τώρα με 160 παλμούς το λεπτό στέλνοντας αίμα σε όλα του τα όργανα. Από τη 10η εβδομάδα, ο γιατρός θα είναι σε θέση να την ακούσει με ευαίσθητες υπερηχητικές συσκευές. Το στομάχι του συνδέεται με το στόμα και τα έντερα. Σχηματίζονται τα εξωτερικά γεννητικά του όργανα, ακόμα όμως δεν ξεχωρίζει το φύλο του εμβρύου στο υπερηχογράφημα. Τα κόκαλα και οι χόνδροι αναπτύσσονται γοργά. Αν και τα οστά αρχίζουν να σκληραίνουν στη διάρκεια της ενδομήτριας ανάπτυξης του, η διαδικασία αυτή θα συνεχιστεί και μετά τη γέννηση του εμβρύου και θα ολοκληρωθεί πολύ αργότερα, κατά την εφηβεία. Σε αυτή τη φάση, ο πλακούντας έχει πια ωριμάσει και αναλαμβάνει από τον λεκιθικό ασκό τη συντήρηση του εμβρύου. Από τώρα και μέχρι την 20η εβδομάδα το έμβρυο θα αναπτύσσεται ραγδαία και θα τελειοποιεί τις λειτουργίες του.

Εύα Ακριβοπούλου

* Το παρόν αποτελεί πρωτότυπο άρθρο και απαγορεύεται η αντιγραφή, επικόλληση και αναδημοσίευση του με οποιονδήποτε τρόπο ή τεχνική μέθοδο χωρίς την πρότερη ρητή έγκριση του mommyandthecity.gr και του συγγραφέα/αρθρογράφου και δημιουργού του.

Δείτε Επίσης

πλακούντας

Πλακούντας: Ένας εκπληκτικός μηχανισμός και ο καθοριστικός του ρόλος στην ανάπτυξη του εμβρύου

Ο ρόλος του πλακούντα είναι καθοριστικός για την ανάπτυξη του εμβρύου. Είναι ένας εκπληκτικός μηχανισμός, …

error: