Αρχική / Μητρότητα / Τοκετός / Μια “ασφαλής” χειρουργική επέμβαση: Πότε ενδείκνυται ο τοκετός με καισαρική τομή;

Μια “ασφαλής” χειρουργική επέμβαση: Πότε ενδείκνυται ο τοκετός με καισαρική τομή;

%ce%ba%ce%b1%ce%b9%cf%83%ce%b1%cf%81%ce%b9%ce%ba%ce%ae

Τις τελευταίες δεκαετίες το ποσοστό των καισαρικών τομών στις περισσότερες χώρες του κόσμου έχει αυξηθεί δραματικά. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι το αποδεκτό ποσοστό καισαρικών σε κάθε χώρα δε θα πρέπει να υπερβαίνει το 10- 15% των συνολικών γεννήσεων. Στην Ελλάδα, όμως, σύμφωνα με αρκετές μελέτες το ποσοστό αυτό φτάνει (και σε πολλές μαιευτικές κλινικές ξεπερνά) το 50%. Δηλαδή μια στις δύο Ελληνίδες θα φέρουν στον κόσμο τα παιδιά τους με καισαρική τομή.

Πού έγκειται η τρομερή αυτή αύξηση του ποσοστού τον καισαρικών; Μήπως δεν είναι ικανά τα σώματα των Ελληνίδων γυναικών να γεννήσουν τα παιδιά τους;

-Μήπως έχουν τόσα προβλήματα υγείας που η πλειοψηφία των κυήσεων χαρακτηρίζονται ως “κυήσεις υψηλού κινδύνου” και οδηγούνται στην καισαρική τομή;

-Μήπως φταίνε τα παιδιά, που δεν έχουν τη δυνατότητα να γεννηθούν φυσιολογικά;

-Μήπως φοβόμαστε τόσο πολύ το φυσιολογικό τοκετό, ώστε έχουμε χάσει κάθε εμπιστοσύνη στη φύση;

Οι απαντήσεις έχουν δοθεί σε μελέτες ανά τον κόσμο, αλλά και σε ελληνικές μελέτες (Mossialos E. et al. 2005). Τα παραπάνω αιτιολογούν να γίνεται ένα ποσοστό 10-15% των γεννήσεων με καισαρική τομή. Οι υπόλοιπες γίνονται για άλλες αιτίες. Συχνά ακούγεται η άποψη ότι πλέον η καισαρική τομή είναι μια ασφαλής διαδικασία τοκετού και γι’ αυτό αποτελεί μέθοδο επιλογής για αρκετούς μαιευτήρες και πολλές μητέρες. Είναι, όμως, όντως έτσι;

*Μια “ασφαλής” χειρουργική επέμβαση: Καισαρική τομή της Κων/νας Γιαννιώτη, Συντονίστριας της Ομάδας Υποστήριξης Μητρικού Θηλασμού & Μητρότητας Ζακύνθου

 

Πότε ενδείκνυται ο τοκετός με καισαρική τομή;

Απόλυτες Ενδείξεις Καισαρικής Τομής, κατά το Michel Odent στο βιβλίο του: «Η Καισαρική Τομή και ο Φυσικός Τοκετός», είναι:

α) Η πρόπτωση του ομφάλιου λώρου, εκτός αν ο τοκετός είναι τόσο προχωρημένος, που το έμβρυο γεννιέται αμέσως. Στην περίπτωση τελειόμηνων μωρών που βγαίνουν με το κεφάλι, η πρόπτωση του ομφάλιου λώρου είναι εξαιρετικά σπάνια, αν οι υμένες δεν έχουν διαρραγεί τεχνητά.

β) Στην περίπτωση πραγματικού προδρομικού πλακούντα, το ύστερο καλύπτει τον τράχηλο, έτσι ώστε να εμποδίζεται η έξοδος του εμβρύου. Τα πιο τυπικά σημάδια είναι ανώδυνη αιμορραγία στα τέλη της εγκυμοσύνης με λαμπερό, κόκκινο αίμα, συνήθως τη νύχτα. Ένα υπερηχογράφημα επιβεβαιώνει τη θέση του πλακούντα. Ο πραγματικός προδρομικός πλακούντας είναι στην ουσία διάγνωση προχωρημένης εγκυμοσύνης.

Όταν ένα υπερηχογράφημα στο 2ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης ανιχνεύσει χαμηλή πρόσφυση, είναι πάρα πολύ πιθανό ο πλακούντας να μετακινηθεί προς τα πάνω σε πιο φυσιολογική θέση, στις επόμενες εβδομάδες.

γ) Η πρόωρη αποκόλληση του πλακούντα μπορεί να συμβεί πριν ή κατά η διάρκεια του τοκετού. Σημαίνει πως όλος ο πλακούντας ή ένα μεγάλο τμήμα του ξεκολλάει από το τοίχωμα της μήτρας πριν γεννηθεί το παιδί. Στην πιο τυπική και θεαματική περίπτωση, υπάρχει ένας ξαφνικός και τρομερός πόνος στην κοιλιά. Ο πόνος είναι συνεχής, χωρίς διαλείμματα. Μερικές φορές, αλλά όχι πάντα, συνοδεύεται από αιμορραγία. Στην έντονη μορφή, όταν η αιμορραγία είναι εσωτερική και όπου δεν υπάρχει διέξοδος του αίματος, η συνήθης επείγουσα αγωγή είναι μετάγγιση αίματος και πολύ ταχεία καισαρική, όσο το μωρό είναι ακόμα ζωντανό. Υπάρχουν, όμως, αρκετές ήπιες μορφές που έχουν να κάνουν με αποκόλληση στην περιφέρεια του πλακούντα, και συνοδεύονται από αιμορραγία χωρίς πόνους. Σήμερα αυτές οι ήπιες μορφές μπορούν να αναγνωριστούν στο υπερηχογράφημα. Γενικά, αν η αποκόλληση του πλακούντα είναι ο λόγος που ο γιατρός προτείνει καισαρική τομή, είναι καλύτερα να μην αμφισβητήσετε την ένδειξη.

Δες ακόμα: Οι θέσεις του εμβρύου. Πώς επηρεάζουν τον τοκετό. Πότε είναι απαραίτητη η καισαρική.

δ) Η μετωπική προβολή σημαίνει ότι το κεφάλι του μωρού είναι στη μέση της διαδρομής μεταξύ πλήρους κάμψης (η συνήθης ινιακή προβολή) και πλήρους έκτασης (προβολή του προσώπου). Τη διάγνωση της μετωπικής προβολής μπορεί να την κάνει ο γιατρός με κοιλιακή ψηλάφηση: Κατά μήκος της πλάτης του εμβρύου εμφανίζεται μια προεξοχή (το ινίο). Συνήθως η διάγνωση γίνεται στο στάδιο της προχωρημένης εγκυμοσύνης με κολπική εξέταση. Η επίμονη μετωπική προβολή σε προχωρημένο τοκετό είναι απόλυτη ένδειξη καισαρικής.

ε) Το εγκάρσιο σχήμα είναι το ίδιο με την προβολή του ώμου. Σημαίνει ότι το έμβρυο βρίσκεται οριζοντίως, ούτε με το κεφάλι προς τα κάτω, ούτε με τα ισχία προς τα κάτω. Στην περίπτωση δεύτερης γέννας, το έμβρυο είναι πολύ πιθανό να μετακινηθεί σε κάθετο σχήμα προς το τέλος της εγκυμοσύνης ή στην αρχή του τοκετού. Αν όχι, τότε δεν υπάρχει καμία περίπτωση το έμβρυο που βρίσκεται σε τέτοια θέση να γεννηθεί κολπικά. Είναι άλλη μια απόλυτη ένδειξη για καισαρική.

στ) Ανακοπή καρδιάς συμβαίνει περίπου μια φορά στις 30.000 παρατάσεις εγκυμοσύνης. […] Στις περισσότερες περιπτώσεις που τα παιδιά και οι μητέρες επιβιώνουν της επείγουσας καισαρικής, ο τοκετός γίνεται μέσα στα πέντε πρώτα λεπτά από την ανακοπή καρδιάς της μητέρας.

Αμφισβητήσιμες Ενδείξεις Καισαρικής Τομής:

1) Η ύπαρξη μιας ουλής στη μήτρα (συνήθως μια προηγούμενη καισαρική) είναι ένα σημαντικό παράδειγμα σχετικής και αμφισβητήσιμης ένδειξης.

2) Η «ανεπαρκής πρόοδος τοκετού». Οι περισσότερες περιπτώσεις ανεπαρκούς προόδου σχετίζονται με τρέχουσες, ευρέως διαδεδομένες παρανοήσεις της φυσιολογίας της γέννας. Θα χρειαστούν δεκαετίες για να ανακαλύψουμε ξανά ότι οι άνθρωποι είναι θηλαστικά και ότι η βασική ανάγκη των θηλαστικών, όταν γεννούν, είναι η ιδιωτικότητα. Θα χρειαστούν δεκαετίες για να συνειδητοποιήσουμε ότι η μαία ήταν αρχικά μια μητρική φιγούρα, δηλαδή το είδος του ανθρώπου με τον οποίον η γυναίκα νιώθει ασφάλεια, χωρίς να αισθάνεται ότι την παρακολουθεί και την κρίνει.

3) Η κεφαλοπυελική δυσαναλογία (συνήθως ονομάζεται CPD) σημαίνει απλώς ότι το κεφάλι του μωρού είναι πολύ μεγάλο για να περάσει μέσα από τη λεκάνη της μητέρας. Πρόκειται για ασαφή έννοια επειδή η αντιστοιχία μεταξύ μωρού και λεκάνης της μητέρας εξαρτάται, σε μεγάλο βαθμό, από την ακριβή θέση της κεφαλής και από το πώς διαπλάθεται η κεφαλή κατά τον τοκετό. Στην περίπτωση μιας καισαρικής η οποία αποφασίστηκε κατά τον τοκετό, είναι δύσκολο να ξεχωρίσουμε την κεφαλοπυελική δυσαναλογία από την ανεπαρκή πρόοδο.

4) Η εμβρυϊκή δυσχέρεια είναι μια επίσης ασαφής έννοια, εφόσον δεν χρησιμοποιούν όλοι οι γιατροί τα ίδια κριτήρια για να κάνουν αυτή τη διάγνωση. Η εμβρυϊκή δυσχέρεια κατά τον τοκετό σχετίζεται συχνά με την ανεπαρκή πρόοδο. Γι’ αυτό και ο διαχωρισμός αυτών των δυο περιπτώσεων είναι τεχνητός. Σήμερα, η πρόκληση τοκετού αποτελεί συχνό παράγοντα επικινδυνότητας που οδηγεί σε περιπτώσεις, οι οποίες τελικά καταχωρούνται ως ανεπαρκής πρόοδος, κεφαλοπυελική δυσαναλογία ή εμβρυϊκή δυσχέρεια.

5) Τα ινομυώματα και οι κύστεις των ωοθηκών δεν είναι απόλυτες ενδείξεις, εκτός κι αν είναι μεγάλα και βρίσκονται χαμηλά, φράζοντας τη δίοδο του εμβρύου κατά την πορεία του δια της κολπικής οδού.

6) Η προηγούμενη ρήξη του πρωκτικού σφιγκτήρα είναι επίσης αμφισβητούμενη ένδειξη για καισαρική τομή.

7) Η ισχιακή προβολή αποτελεί το πιο τυπικό παράδειγμα για τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει μια δημοσιευμένη μελέτη, μέσα σε μια νύχτα και σε όλο τον κόσμο. Χωρίς να υπεραπλουστεύουμε, μπορούμε να ισχυριστούμε ότι το σημείο καμπής στην ιστορία των γεννήσεων με ισχιακή προβολή ήταν η 21η Οκτωβρίου 2000. […] Οι συγγραφείς της μελέτης συνόψισαν τα συμπεράσματά τους με τα εξής λόγια: «Η προγραμματισμένη καισαρική τομή είναι προτιμότερη από τον προγραμματισμένο κολπικό τοκετό για τα τελειόμηνα έμβρυα με ισχιακή προβολή. Οι σοβαρές επιπλοκές για τη μητέρα ήταν παρόμοιες και για τις δυο ομάδες». Το αποτέλεσμα αυτής της μελέτης ήταν να είναι σήμερα πολύ δύσκολο να βρεις μαιευτήρα που θα δεχτεί την ευθύνη ενός τοκετού δια της κολπικής οδού, όταν υπάρχει ισχιακή προβολή. Η συνήθης στρατηγική είναι να προσπαθούν να γυρίσουν το έμβρυο στη σωστή θέση τρεις ή τέσσερις εβδομάδες πριν την αναμενόμενη ημερομηνία. Αν δεν πετύχει, συνιστούν προγραμματισμένη καισαρική.

Δες ακόμα: Πώς η γέννα με καισαρική επηρεάζει την ανθρώπινη εξέλιξη

8) Όλο και περισσότερες καισαρικές γίνονται σε δίδυμους τοκετούς. Ένας από τους λόγους αυτής της νέας τάσης είναι ότι το ένα από τα έμβρυα έρχεται με ισχιακή προβολή σε περίπου 40% των διδύμων γεννήσεων, ενώ και τα δυο παρουσιάζουν ισχιακή προβολή σε 8% των περιπτώσεων. Υπάρχει ακόμα μια αυξημένη τάση να προγραμματίζουν καισαρική όταν ένα από τα έμβρυα είναι πολύ μεγαλύτερο από το άλλο, μια κατάσταση που θεωρείται δυνητικά επικίνδυνη για το μικρότερο έμβρυο, ιδιαίτερα σε δίδυμες κυήσεις ιδίου φύλου. Η έννοια της προγραμματισμένης καισαρικής για δίδυμα μπορεί να βρει αντίθετους εκείνους που θεωρούν πως το κύριο μέλημα σ’ αυτήν την περίπτωση είναι να μην γεννηθούν πρόωρα έμβρυα.

9) Σήμερα τα τρίδυμα γεννιούνται σχεδόν πάντα με καισαρική, ακόμα κι αν η πρακτική αυτή έχει περιστασιακά αμφισβητηθεί.

10) Επίσης αυξάνεται η τάση να γίνεται καισαρική τομή σε γυναίκες που πάσχουν από τον ιό HIV. […] Η ένδειξη αυτή είναι ένα ακόμα παράδειγμα του πώς μπορούν να αλλάξουν οι πρακτικές «εν μία νυκτί», στη σημερινή πρακτική που η ιατρική πρέπει να βασίζεται σε αποδείξεις.

11) Και ο ιός του έρπητα θα μπορούσε επίσης να μεταδοθεί στο νεογνό κατά τον κολπικό τοκετό. […] Στην περίπτωση που η μητέρα έχει περάσει αρκετές υποτροπές πριν μείνει έγκυος, ο κίνδυνος μετάδοσης είναι σχεδόν ανύπαρκτος, επειδή η μητέρα είχε την ευκαιρία να αναπτύξει τα αντισώματα που διαπερνούν τον πλακούντα (IgG) και επομένως προστατεύουν το νεογνό. Ο κίνδυνος είναι πιο σοβαρός στην ασυνήθιστη περίπτωση μιας πρώτης προσβολής κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Σε τέτοιες περιπτώσεις η μητέρα έχει αναπτύξει μόνο εκείνο το είδος αντισωμάτων, τα λεγόμενα IgM, που δεν διαπερνούν τον πλακούντα. Τότε η καισαρική μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο μετάδοσης.

12) Ευάλωτα νεογνά (πρόωρα ή/και με «υπολειπόμενη ανάπτυξη») και «ιδιαίτερα» μωρά που είναι αποτέλεσμα υποβοηθούμενης αναπαραγωγής ή που συλλαμβάνονται μετά τη γέννηση νεκρού εμβρύου: Έχουν δημοσιευτεί τόσο αντιφατικά στοιχεία που ο κάθε γιατρός μπορεί πάντα να βρει μελέτες που θα στηρίζουν την άποψή του.

Στις μαμάδες που γέννησαν με καισαρική: «Η γενναιότητα. Η δύναμη. Η ομορφιά»

Τι προβλήματα προκαλεί το τζάκι στα νεογέννητα μωρά και νήπια;

Πώς επηρεάζει η καισαρική το βάρος του παιδιού στην υπόλοιπη ζωή του

Δείτε Επίσης

γέννα με καισαρική

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για τη διαδικασία μιας γέννας με καισαρική

Περίπου ένα στα πέντε μωρά γεννιούνται με Καισαρική τομή. Τα δύο τρίτα αυτών των Καισαρικών …

error: